Kapı ve Hikaye Yazılar

Sosyal yapının en önemli unsurlarından biri, insanlar arasındaki ilişkilerin ne şekilde şekillendiğidir. Bu ilişkiler, yalnızca günlük hayatta değil, aynı zamanda devletin ve kurumlarının insanlar üzerindeki egemenliğinde de kendini gösterir. Bir toplumda her birey, birden fazla güç ilişkisiyle biçimlenir ve bu ilişkiler, toplumun düzenini belirler. İktidar, kurumlar, ideolojiler, yurttaşlık ve demokrasi gibi kavramlar, bu düzenin yapı taşlarıdır. Ancak bu güç ilişkilerinin nasıl işlediğini anlamak, bazen küçük detaylarda saklı olabilir. Bugün, “180 boy kaç kilo olmalı?” sorusu üzerinden, bu güç ilişkilerinin bir yansımasını analiz edebiliriz. Bu sorunun ardında, toplumun ideal vatandaşını ve onu nasıl şekillendirdiğini sorgulamak yatıyor. Toplumsal Normlar ve Devletin Gücü…

Çolak Hangi Dilde?: Psikolojik Bir Mercekten İnceleme İnsan davranışlarını anlamak, bazen en basit görünenden bile daha karmaşık olabilir. Her hareketin, her kelimenin ya da her ifadenin arkasında, bir insanın zihinsel, duygusal ve toplumsal süreçlerinin derinlikleri bulunur. Bu yazıda, “çolak hangi dilde?” sorusuna, psikolojik bir mercekten bakarak yanıt arayacağız. Bu soruyu, bir kişinin kolunu kaybetmesinin bilişsel, duygusal ve sosyal etkilerini araştırarak inceleyeceğiz. Hangi dilde olduğundan bağımsız olarak, bir insanın duygusal zekâsı, sosyal etkileşimleri ve bilişsel süreçleri, kendini ifade etme biçiminde nasıl rol oynar? Bilişsel psikoloji, duygusal zekâ, sosyal etkileşim ve daha fazlası, insan davranışlarını şekillendiren unsurlar arasında yer alır. İşte, bu…

Cümle İçinde ve “Nasıl Yazılır?” Sorusu Yazarken bazen o kadar kafamız karışabiliyor ki, kelimelerin doğru yerde olup olmadığını, hangi harfin hangi sözcüğe ait olması gerektiğini tam anlamayabiliyoruz. Özelde Türkçede, özellikle de “cümle içinde” kullanılan kelimelerin yazımı çoğu zaman düşündürücü olabiliyor. Bu yazıda, “cümle içinde ve nasıl yazılır?” sorusunun peşinden giderek, bu konuda kafa karıştıran noktaları açığa kavuşturmak istiyorum. Hadi gelin, bu yazımın başında birlikte birkaç örnek üzerinden gidelim. Cümle İçinde “Ve” Nasıl Yazılır? “Ve” bağlacını yazarken genellikle sorular devreye girer: Araya virgül koymalı mıyım? Büyük harf kullanmalı mıyım? Cümleye yansıyan anlamda farklılık yaratır mı? Şimdi biraz kendi deneyimimi paylaşayım. Ofiste…

Tayga Ormanı Hangi Biyom? Toplumsal Yapıların ve Bireylerin Etkileşimi Üzerine Bir Sosyolojik İnceleme Dünya üzerinde biz insanları bir arada tutan en önemli şey belki de doğa ile olan bağlarımızdır. İnsanlar doğanın bir parçasıdır; biyosferin her bölgesi, kendine özgü ekosistemleriyle, hayatı sürdüren bir arka plan sunar. Ancak, bu doğal yapılar yalnızca hayatta kalmamıza olanak tanımaz, aynı zamanda toplumsal yapılarımıza da şekil verir. Bir ormanın, bir biyomun varlığı ve çeşitliliği, orada yaşayan toplumların kültürlerini, sosyal ilişkilerini ve güç dinamiklerini de etkiler. Peki, Tayga ormanı hangi biyomdur ve bu biyom, onun çevresinde şekillenen toplumsal yapılarla nasıl etkileşir? Bu yazıda, Tayga ormanını sadece biyolojik…

Saatin Parçaları Nelerdir? Psikolojik Bir Mercekten İnsan Zihninin ve Duygularının Kronometresi Zihin, duygu ve sosyal etkileşimleri merak eden birisi olarak sık sık kendime “Saatin parçaları nelerdir?” sorusunu yalnızca mekanik bir soru olarak değil, içsel dünyamızın metaforu olarak da sordum. Bir saatin içindeki dişliler, yaylar, kadran ve ibreler nasıl birlikte çalışarak bize anı, zamanı ve ritmi gösteriyorsa; zihnimizin bilişsel, duygusal ve sosyal mekanizmaları da birlikte çalışarak bize anlamlı bir yaşam deneyimi sunar. Bu yazıda saat parçalarını hem gerçek hem de psikolojik bir metafor olarak ele alacağım. Bilimsel araştırmalar, meta-analizler ve vaka örnekleriyle saat parçalarının zihin dünyamızdaki karşılıklarını keşfedeceğiz. Bilişsel Psikoloji Perspektifi:…

28 Mekanize Piyade Tümeni 61. Piyade Alayı Nerede ve Neden Önemlidir? İstanbul’da sabahları ofise giderken, şehrin koşturmacası içinde bazen düşünüyorum: “Bu şehirde her şeyin bir yeri var, her sokakta bir tarih saklı.” Bugün de, 28 Mekanize Piyade Tümeni 61. Piyade Alayı’nın nerede olduğunu düşündüm. Hani gündelik hayatın koşuşturmasında kaybolduğumuzda, bazen arka planda büyük bir askerî yapının ne kadar önemli olduğunun farkına varamıyoruz. Ama bir yere gitmek için otobüse bindiğinde, sokaktan geçen askeri bir araç veya bir tatbikat sesi duyduğunda, her şey daha gerçek oluyor. Peki, bu alay nerede ve bizim için ne ifade ediyor? Hadi gelin, biraz daha derinlemesine inceleyelim.…

Üstün Başarı Belgesi: İktidar, Kurumlar ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Siyasi Analiz Başarı, çoğu zaman toplumsal kabul gören bir ödül olarak karşımıza çıkar. Ancak başarı ve ödül kavramları, her toplumda farklı normlarla şekillenir. Bu yazıda, “Üstün Başarı Belgesi”nin iki kez alınmasının mümkün olup olmadığı sorusu, toplumsal düzen, güç ilişkileri ve iktidar yapılarıyla nasıl ilişkilidir? Bu meseleye, ideolojiler, yurttaşlık, meşruiyet ve demokrasi gibi kavramları temel alarak, kurumlar üzerinden bir analiz yapalım. Söz konusu “Üstün Başarı Belgesi” gibi ödüller, toplumsal normların ve kurumsal yapıların birer yansımasıdır. Ancak bu ödüllerin verilmesi süreci, bazen toplumun güç ilişkilerini, bireylerin bu ilişkilere nasıl katıldıklarını ve bunları…

Çocuklara Her Gün Balık Yağı Verilir Mi? Tarihsel Bir Perspektif Geçmişe bakmak, yalnızca tarihî olayları anlamakla kalmaz; aynı zamanda bugünün dünyasında yapılan seçimleri daha iyi anlamamıza da yardımcı olur. Çocuklara her gün balık yağı verilmesi, modern toplumlarda sağlık bilincinin arttığı bir dönemde giderek yaygınlaşan bir alışkanlık olmuştur. Ancak bu alışkanlığın tarihsel kökenlerine bakmak, onu daha geniş bir toplumsal bağlamda değerlendirmemizi sağlar. Yüzyıllar boyunca beslenme alışkanlıkları, toplumsal normlar, sağlık anlayışları ve tıbbi bilgiler nasıl değişmişse, çocuklara balık yağı verilmesi de farklı biçimler almıştır. Bugün bu alışkanlık, sağlıklı gelişim ve beyin fonksiyonları üzerinde olumlu etkiler yarattığı düşünülen bir uygulama olarak yaygınken, geçmişte…

Mimarlıkta Topografya Nedir? Mimarlık dünyasında “topografya” kelimesi, sıradan bir terim gibi görünebilir, ama aslında tasarım sürecinin en temel unsurlarından biri. Topografya, bir bölgenin yer şekillerini, eğimlerini, yükseklik farklarını, yüzey özelliklerini ve doğal unsurlarını ifade eder. Bu unsurlar, mimarların projelerini şekillendirirken dikkate alması gereken faktörlerdir. Bursa’da ya da dünyanın başka yerlerinde mimarlık yaparken, topografyanın anlamı ve etkisi farklılıklar gösterebilir. Bu yazıda, topografyanın mimarlıkta ne anlama geldiğini küresel ve yerel bir bakış açısıyla inceleyeceğiz. Topografyanın Temel Anlamı Topografya, aslında “yer yüzeyinin şekli ve yapısı” demek. Yani, bir alanın doğasında ne var? Eğimli mi, düz mü, dağlık mı? Bu gibi sorulara verilen cevaplar,…

Milli Eğitim Bakanlığı’nın İsmi Nedir? Tarihsel Kökler ve Günümüz Perspektifi Bir sabah uyandığınızda, eğitimle ilgili bir konuda düşünceleriniz aklınıza takıldı mı hiç? Belki de çocuklarınıza öğretmen olmayı hayal eden bir aile büyüğüyle, bir sınıf öğretmeninin zorunlu olarak bir müfredata uymaktan bahsettiği anlar. Eğitim, toplumun her bir köşesine dokunan, şekillendiren bir güç. O zaman şu soruyu soralım: Milli Eğitim Bakanlığı’nın ismi nedir? Bu sadece bir isim meselesi mi, yoksa eğitim sistemimizdeki çok daha derin bir yapıyı mı anlatıyor? Hadi bu soruyu birlikte derinlemesine inceleyelim. Milli Eğitim Bakanlığı: Kökler ve Dönüşüm Milli Eğitim Bakanlığı, Türkiye’de eğitim sistemini denetleyen ve yönlendiren en önemli…